International Baccalaureate (IB) Diploma Programı (DP), lise eğitimin son 2 yılında öğrenim gören, 16 ila 19 yaş aralığındaki öğrenciler için tasarlanmış, müfredat bakımından kapsamı geniş ve öğrencilerin yoğun çaba sarf etmesini gerektiren akademik bir programdır.
International Baccalaureate (IB) Diploma Programı (DP) bilgi dağarcığı geniş, fiziksel, entelektüel, duygusal ve etik yönleri gelişmiş öğrenciler yetiştirmeyi amaçlar.
International Baccalaureate (IB) eğitim programı kapsamında sunulan dersleri alan lise öğrencileri, yine program kapsamında yapılan sınavlardan yüksek puan aldıktan sonra, eğitim aldıkları lise tarafından verilen diplomaya ek olarak, uluslararası alanda geçerliliği ve tanınırlığı olan International Baccalaureate (IB) Diplomasını almaya hak kazanır.
Türkiye’de International Baccalaureate (IB) programlarını veren okullardan mezun olan öğrencilerin yaklaşık %40’ı öğrenim hayatlarını yurt dışındaki üniversitelerde sürdürür.
International Baccalaureate (IB) Diploma Programı (DP), programa dâhil olan öğrencilere en az iki dil eğitimi vererek, öğrencilerin kendi kültürlerinin yanı sıra, etkileşimde oldukları diğer tüm kültürlere ilişkin anlayışlarını geliştirmelerini sağlar.
Öğrencilerin geleneksel akademik disiplinler ile bağlantıları kurmalarını ve program müfredatı kapsamında sunulan bilgi kuramı (Theory of Knowledge, ToK) dersi sayesinde bilginin doğasını keşfetmelerini amaç edinmiş olan bu program, öğrencilerin ilgi duydukları alana dair kapsamlı araştırmalar yapmalarına imkân vererek, öğrencilerin yaratıcılık ve davranım gelişimlerini destekleyecek şekilde tasarlanmıştır.
Hızla gelişen ve küreselleşen dünyaya etkin bir şekilde adapte olabilecek öğrenciler yetiştiren International Baccalaureate (IB) Diploma Programı (DP) esas itibarıyla 6 ders grubundan ve “DP Core” olarak adlandırılan bir grup unsurdan ve Extended Essay’den meydana gelir.
International Baccalaureate (IB) eğitim programı, esas itibarıyla, aşağıdaki tablolarda belirtilen unsur ve ders gruplarından oluşur.
Theory of Knowledge (ToK) | Extended Essay (EE) | Creativity, Activity, and Service (CAS) |
Öğrenciler bilginin doğasını düşünmeye teşvik edilir. | 4.000 sözcükten oluşan bir kompozisyon ile tamamlanan, bağımsız bir araştırma projesidir. | Öğrencilerin müfredat dışı faaliyetlere katılması teşvik edilir. |
Yukarıdaki tabloda da belirtildiği üzere, International Baccalaureate (IB) Diploma Programının (DP) temel grup derslerinden biri Bilgi Kuramıdır (Theory of Knowledge, ToK).
Kültür, uygarlık, dil ve felsefe gibi ana konulardan meydana gelen Theory of Knowledge, farklı akademik disiplinleri bir araya getiren öğrenim programına kapsamlı bir yaklaşım getirir.
Programın öğrencilerini eleştirel düşünmeye teşvik eden Theory of Knowledge, öğrencilerin bilginin doğasını anlamasını ve bir konsept olarak bilginin ne olduğuna ilişkin anlayışlarını daha derin bir boyuta taşımalarını sağlar.
Yine yukarıda belirtilen tabloda görülebildiği üzere, International Baccalaureate (IB) Diploma Programı (DP), öğrencilerin akademik çalışmalar gerçekleştirdiği derslerin yanı sıra birtakım faaliyetlere katılmasını gerektirir.
International Baccalaureate (IB) Diploma Programı’nın doğası ve misyonu gereği, söz konusu olan bu faaliyetlerin bir kısmı yerel ve uluslararası topluma hizmet içerir.
Bahsedilen bu faaliyetler, yukarıdaki tabloda da gösterildiği üzere, CAS, yani Creativity (Yaratıcılık), Activity (Aktivite), Service (Hizmet) olarak adlandırılır. Bu unsurların içerikleri şu şekilde özetlenebilir;
Yaratıcılık (Creativity)
Aktivite (Activity)
Hizmet (Service)
Öğrenciyi, kendisi için öğrenme potansiyeli teşkil eden, dâhil olan herkesin haklarının, onurunun, bireyselliğinin ve bağımsızlığının muhafaza edildiği, karşılıksız ve gönüllü bir projede yer almaya teşvik eder.
CAS’i meydana getiren bu üç eğitim bölümü, görgül öğrenme ile öğrencilerin kişisel ve sosyal gelişimlerini destekler ve öğrencilerin, birer birey olarak, kendilerini keşfetmelerine imkân sağlar.
CAS, programa dâhil olan öğrencilere, kendi kararlarını verebilme ve diğer bireyler ile iş birliği yapabilme fırsatı sunarken, öğrencilerin elde ettikleri başarılardan ve gerçekleştirdikleri işlerden keyif duyma algısını geliştirir.
Diğer yandan, CAS, International Baccalaureate (IB) Diploma Programının (DP) öğrenciler üzerinde oluşturduğu akademik yüke karşı önemli bir dengeleme aracıdır.
International Baccalaureate (IB) Diploma Programında (DP) Yer Alan Ders Grupları
International Baccalaureate (IB) Diploma Programı (DP) kapsamında okutulan ders grupları aşağıdaki tabloda belirtildiği gibidir.
Dil ve Edebiyat Çalışmaları (Studies in Language and Literature) | Dil Öğrenimi (Language Acquisition) | Bireyler ve Toplumlar (Individuals and Societies) |
Örn.: Edebiyat, Dil ve Edebiyat, Edebiyat ve Gösteri | Yeni başlayanlar için dersler ve daha önceden dil ile tanışmış olan bireyler için B Dili Dersleri | Örn.: İşletme, Ekonomi, Coğrafya, Tarih, Küresel Siyaset, Felsefe, Psikoloji, Küresel Toplumda Bilgi Teknolojileri, Antropoloji ve Dünya Dinleri |
Fen Bilimleri (Sciences) | Matematik (Mathematics) | Sanatsal Dersler (Arts) |
Örn.: Biyoloji, Bilgisayar Bilimi, Kimya, Tasarım Teknolojileri, Fizik, Spor, Egzersiz ve Sağlık Bilimleri | Temel matematiksel kavramları hâlihazırda bilen ve basit matematik tekniklerini doğru uygulayabilmek için gerekli becerilere sahip öğrencilere hitap eder. | Örn.: Dans, Müzik, Film, Tiyatro ve Görsel Sanatlar |
Esas itibarıyla altı ders grubundan meydana gelen International Baccalaureate (IB) Öğretim Programında:
Grup 1 – Dil ve Edebiyat Çalışmaları (Studies in Language and Literature): Bu grupta yer alan Dil ve Edebiyat dersleri, öğrencilere İngiliz ve Amerikan edebiyatını öğretirken, diğer dünya kültürlerinden örnekler üzerinde gerçekleştirilen çeviri çalışmalarını içerir. Bu gruptaki dersler şu şekildedir;
Grup 2 – Dil Edinimi (Classical Languages, Language ab initio & Language B): Language ab initio, seçtikleri dil konusunda daha önceden edindiği deneyim düzeyi çok düşük olan veya herhangi bir deneyimi olmayan öğrencilere yönelik, yalnızca standart düzeyde sunulan dil eğitimi derslerini içerirken, Language B, ilgili dil konusunda daha önceden öğrenim deneyimi bulunan öğrencilere yönelik dil derslerini içerir. Bu gruptaki dersler şu şekildedir;
Classical Languages
Language Ab Initio
Language B
Grup 3 – Bireyler ve Toplumlar (Individuals and Societies): Bu grupta yer alan dersler; işletme, ekonomi, coğrafya, küresel siyaset, tarih, küresel toplumda bilgi teknolojileri, sosyal ve kültürel antropoloji ve dünya dinleri alanlarında meydana gelen sosyal, politik ve ideolojik gelişmelerin incelenmesini içermektedir. Bu gruptaki dersler şu şekildedir;
Grup 4 – Fen Bilimleri (Sciences): Bu grupta yer alan dersler; biyoloji, bilgisayar bilimi, kimya, tasarım teknolojisi, fizik, spor, egzersiz ve sağlık bilimleri gibi konuların incelenmesini içerir. Bu gruptaki dersler şu şekildedir;
Grup 5 – Matematik (Mathematics): Bu grupta yer alan dersler öğrencilere matematik bilgisi, matematiksel kavram ve ilkeleri öğretmeyi, öğrencilerin mantıksal, eleştirel ve yaratıcı düşünme yetilerini geliştirmeyi ve öğrencilere soyutlama ve genelleştirme becerilerini kullandırmaya yöneliktir. Bu gruptaki dersler şu şekildedir;
Grup 6 – Sanatsal Dersler (The Arts): Öğrenciler, bu grupta yer alan dersler yerine, fen bilimleri, bireyler ve toplumlar veya dil gruplarından ilave bir ders alma tercihinde bulunabilirler. Bu ders grubu kapsamında sunulan ders konuları, farklı kültürel bağlamlara uyum sağlayacak nitelikte olup, derslerin özünde ilgili sanat dallarına yönelik disiplinli, pratik araştırma bağlamında yaratıcılık yer alır. Bu gruptaki dersler şu şekildedir;
Dance
Film
Music
Theatre
Visual Arts
International Baccalaureate (IB) Diploma Programme (DP) dersleri hakkında daha detaylı bilgiye International Baccalaureate’ın resmi web sitesinden ulaşabilirsiniz.